Tekst en foto's Ynze Braaksma
40 jaar geleden: de Elfstedentocht van 1986
Vandaag, 26 februari, is het op de kop af 40 jaar geleden dat de 14e Elfstedentocht van 1986 werd verreden, een jaar na die van 1985, wat vrij uniek was.
Ik volgde in die tijd de opleiding tot vakfotograaf aan de Fotovakschool en een van de onderdelen van het examen was het maken van een fotoreportage. Wat viel dat mooi samen met de tocht der tochten! Na een perskaart te hebben geregeld die overal toegang gaf kon ik aan mijn opdracht beginnen.
Zo’n 300 wedstrijdrijders en 16.000 toerrijders gingen van start en 93 procent zou uiteindelijk de finish halen na een tocht van bijna 200 kilometer.
Het was een koude dag met een snijdende oostenwind. De temperatuur lag rond de -6 graden Celsius, maar door de wind lag de gevoelstemperatuur veel lager. De zon scheen volop die dag.
Het ijs was op veel plekken van goede kwaliteit, maar in Harlingen waren er zoals gewoonlijk lastige en veel kluunplekken. Dit was fysiek slopend omdat de schaatsers hierbij hun ritme verloren.
Voor de toerrijders was Harlingen vaak het punt waar de "man met de hamer" langskwam: je bent over de helft (ca. 115 km), maar de zwaarste en koudste kilometers over het open landschap naar Dokkum moeten dan nog beginnen.
Mijn tocht begon ’s morgens in alle vroegte richting de Frieslandhal in Leeuwarden. Waar de een zich klaarmaakte voor de zware tocht lag de ander nog zijn roes uit te slapen van de vorige avond. Daarna keerde ik terug richting Harlingen om de eerste wedstrijdrijders bij de stempelpost op te wachten. Langs de kant stonden al drommen mensen met hetzelfde doel.
De sfeer zat er al goed in. Om de toerrijders vast te leggen begon ik in Kimswerd waar het ook flink klunen was door de dorpskern, daarna weer terug naar Harlingen, verder door naar Franeker, de finish op de Bonkefeart in Leeuwarden en terug naar de Frieslandhal waar het feest inmiddels hevig was losgebarsten.
Uiteindelijk was het weer de nummer 13, Evert van Benthem, die net als in 1985 als eerste de finish over kwam. Dubbel eeuwige roem. De volgende en tot nu toe laatste Elfstedentocht vond pas weer plaats in 1997 op waterig ijs. Dat is inmiddels ook alweer 29 jaar geleden… Of het er ooit weer van zal komen? Die kans wordt steeds kleiner maar gelukkig hebben we de foto’s nog.
