Tekst Chris Elsinga
Zo’n groen-blauw gebied zou onze regio robuuster, gezonder, fraaier en extra beleefbaar maken. Het idee sloeg meteen aan bij de inwoners van Harlingen en Herbaijum, en inmiddels begint ook de politiek warm te lopen. De VVD-fractie stelde voor maritieme bedrijvigheid aan de plas te vestigen, D66 nam de multifunctionele waterplas op in haar verkiezingsprogramma en de Wad’npartij noemt het idee ‘een mooi, creatief, uitdagend, verrijkend particulier plan’ dat raadsbreed steun verdient.
Kritische wethouder
In het verkiezingsdebat, vorige week bij Omroep Zilt, was wethouder Hendrik Sijtsma (CDA) echter kritisch. De initiatiefnemers denken de af te graven klei te kunnen gebruiken voor de aanstaande dijkverhoging, maar dat is volgens de wethouder niet reëel. "Er ligt 40 centimeter klei en de rest is allemaal zand. Er wordt gewoon publiekelijk gezegd: 'Als we dat allemaal afgraven, dan kan de klei mooi op de zeedijk.' Dat is gewoon niet waar!"
De Stichting Kiester Wielen laat weten zich te baseren op gegevens van TNO/Geologische Dienst Nederland. “Boringen in het gebied wijzen dat uit er op verschillende plekken tot 150 cm en zelfs 300 cm meter diepte klei zit.” Om verdere verwarring te voorkomen stuurde de stichting de meetgegevens inmiddels aan alle raadsleden en de betreffende wethouder.
Uitdijend draagvlak
De ‘Harlinger’ initiatiefgroep is eind 2025 uitgebreid met twee enthousiaste mensen uit de gemeente Waadhoeke: Jen Wartena en Mirjam Holwerda. De laatste presenteerde het initiatief ook al aan de gemeenteraad van Waadhoeke – de Kiester Wielen zou namelijk voor 50% in onze buurtgemeente komen te liggen. Tijdens ‘Expeditie Harlingen’, op 17 januari in het Entrepot, waren er veel enthousiaste reacties en ook Dorpsbelang Kimswerd meldde zich als supporter. Dorpsbelang en inwoners van Herbaijum toonden zich eerder al enthousiast.
Lessen van elders
Bij Oudega (Smallingerland) is in 2025 een nieuw meer van 45 hectare aangelegd, om de leefbaarheid en de toeristische ontwikkeling van het gebied te verbeteren. Stichting Kiester Wielen was er daarom recent op bezoek. “Bij Oudega hebben ze land- en waterrecreatie ook met succes aan elkaar verbonden, dus daar kunnen we weer van leren. Het volgende bezoek wordt ‘Holwerd aan Zee’. Dat project was zijn tijd wellicht vooruit”, denken de plannenmakers. “We zijn bezig met een gedegen financiële onderbouwing, dus we horen graag hoe ze dat daar hebben aangepakt.”
Volop voordelen
De stichting is overtuigd van de meerwaarde van een waterplas voor inwoners, klimaat en natuur. “Waadhoeke bijvoorbeeld moet voor 1 april bedenken waar ze zes hectare bomen gaat herplanten. Dat gaat om compensatie voor bomen die de afgelopen 20 jaar op het grondgebied van de huidige gemeente zijn gekapt. De gemeente zou die enorme achterstand met aanleg van de Kiester Wielen in één klap kunnen inlopen. En recreatieschap Marrekrite wil graag voorzieningen aanleggen voor watersporters die via het Van Harinxmakanaal van of naar de Waddenzee varen. Ook zoiets kan in dit project makkelijk een plek krijgen, net als faciliteiten voor (jeugd)zeilen van onze eigen inwoners. Of denk aan een openbare trailerhelling, aan voorzieningen voor sportvissen of aan ruimte voor biodiversiteit. Er zit voor alles en iedereen wat in.”
