Met het burgerinitiatief De Koemen 2.0 krijgt de langgekoesterde wens voor een verwarmd buitenzwembad aan de Westerzeedijk opnieuw vorm.
Voor veel Harlingers is De Koemen meer dan een naam. Het voormalige openluchtzwembad was jarenlang een vertrouwde ontmoetingsplek. Hier werd gezwommen, gespeeld en genoten van lange zomerdagen. Kinderen kregen er zwemles, sprongen van de duikplank en kwamen met de fiets naar het bad. Hoewel het zwembad in 1995 de deuren sloot en de oude bassins inmiddels zijn verdwenen, leeft de herinnering nog altijd voort.
Met De Koemen 2.0 wordt nu opnieuw naar de toekomst van deze bijzondere plek gekeken.
Modern, duurzaam en verwarmd
Het burgerinitiatief pleit voor een modern buitenbad met verwarmd en gefilterd water. Niet alleen vanuit nostalgie, maar vooral omdat een dergelijke voorziening volgens de initiatiefnemers iets kan toevoegen aan het Harlingen van de komende decennia.
Een verwarmd buitenbad is minder afhankelijk van het weer en de kwaliteit van natuurlijk zwemwater. Daardoor kan er gedurende een langer en beter voorspelbaar seizoen worden gezwommen. Niet alleen recreatief, maar bijvoorbeeld ook voor zwemlessen, banenzwemmen, trainingen, schoolactiviteiten en een zwemvierdaagse.
Voor gezinnen zou het een plek kunnen worden waar je gemakkelijk een hele middag doorbrengt. Met ondiep water voor jonge kinderen, een ligweide, schaduwplekken en ruimte voor ontspanning en ontmoeting. Ook voor jongeren kan het een aantrekkelijke en veilige plek zijn om elkaar in de zomer dicht bij huis te treffen.
De locatie is al onderzocht
De discussie over buitenzwemmen in Harlingen is niet nieuw. In opdracht van de gemeente onderzocht adviesbureau TAUW zes mogelijke locaties voor een binnendijkse buitenzwemvoorziening. Het voormalige Koementerrein kwam daarbij als meest geschikte locatie naar voren.
In het gemeentelijk onderzoek werden verschillende mogelijkheden bekeken, waaronder een recreatieplas, een natuurbad en een geconditioneerd buitenzwembad. In het bestuursakkoord voor 2026-2030 is gekozen voor een recreatieplas op het Koementerrein, waarvoor een investering van 1,5 miljoen euro is opgenomen.
De initiatiefnemers van De Koemen 2.0 zijn niet tegen een recreatieplas. Hun vraag is vooral om ook de mogelijkheid van een modern verwarmd buitenbad volwaardig uit te werken en door te rekenen. Zo kunnen de verschillende varianten eerlijk worden vergeleken op onder meer aanlegkosten, exploitatie, energiegebruik, bezoekersaantallen en maatschappelijke waarde.
Geen kant-en-klaar bouwplan
De Koemen 2.0 presenteert nadrukkelijk geen uitgewerkt ontwerp en vraagt ook niet om een blanco cheque. Het initiatief wil eerst duidelijkheid over wat een eigentijds en duurzaam buitenbad op deze locatie daadwerkelijk zou kosten en hoe de exploitatie kan worden georganiseerd.
Daarbij wordt onder meer gedacht aan zonne-energie, warmtepompen, warmteterugwinning en goede isolatie van het bassin. Ook de mogelijke inzet van verenigingen en vrijwilligers, de hoogte van de entreeprijs en de lengte van het zwemseizoen zouden onderdeel moeten worden van een professionele doorrekening.
Als voorbeeld wordt gekeken naar zwembad Mounewetter in Witmarsum. Dat verwarmde openluchtzwembad beschikt onder meer over een 25-meterbad, een recreatief gedeelte, een peuterbad, glijbaan en waterspeeltuin. De situatie is niet één op één vergelijkbaar, maar laat wel zien hoe een buitenbad in een kleinere Friese plaats kan worden georganiseerd en verduurzaamd.
Eerste peiling laat veel belangstelling zien
Dat het onderwerp leeft, blijkt uit de eerste resultaten van de openbare peiling. Tussen 14 en 16 augustus vulden 622 mensen de vragenlijst in. Daarvan kozen 488 deelnemers, oftewel 78,5 procent, voor een verwarmd buitenbad. Van de deelnemers die postcode 8861 of 8862 invulden, gaf 81,1 procent hieraan de voorkeur.
De initiatiefnemers benadrukken dat de peiling geen representatief bevolkingsonderzoek of referendum is. De uitkomst zegt dus niet dat hetzelfde percentage van alle Harlingers voorstander is. Wel laat de respons zien dat er binnen korte tijd veel belangstelling is ontstaan voor het onderwerp.
Eerst met elkaar in gesprek
Initiatiefnemer Tom Postma, ondersteund door David van Mierlo, wil op korte termijn in gesprek met de fractievoorzitters van de Harlinger gemeenteraad. Het doel is om het voorstel toe te lichten, maar ook om te luisteren naar de verschillende opvattingen over buitenzwemmen op De Koemen.
De centrale vraag is helder: laat de mogelijkheid van een modern verwarmd buitenbad serieus uitwerken en doorrekenen, voordat definitief voor een andere invulling van het terrein wordt gekozen.
Peiling invullen | Steun initiatief
Harlingers kunnen via de website een korte anonieme peiling invullen. Voor, tegen of ergens tussenin: iedere mening is welkom. Wie achter de kernvraag van het burgerinitiatief staat, kan daarnaast zijn of haar steun kenbaar maken.
- Meer informatie, de peiling en het historische fotoarchief zijn te vinden op www.dekoemen.nl.
